Wielki projekt dotyczący Odrzańskiej Drogi Wodnej powalczy o unijne pieniądze

Na liście kluczowych projektów, o których wsparcie finansowe z Unii Europejskich będzie ubiegać się w najbliższych latach Dolny Śląsk, znalazła się modernizacja Odrzańskiej Drogi Wodnej. Dzięki temu zakrojonemu na szeroką skalę przedsięwzięciu, do 2030 roku na całej długości rzeki powinna zostać osiągnięta IV klasa żeglowności.

Władze Dolnego Śląska przyjęły w lipcu projekt „Stanowiska Negocjacyjnego Samorządu Województwa Dolnośląskiego”. Jak tłumaczą urzędnicy, to dokument, który umożliwi naszemu regionowi rozwój dzięki środkom europejskim z nowej perspektywy finansowej UE na lata 2014-2020 oraz środkom krajowym.

Na jego podstawie negocjowana będzie ostateczna wersja kontraktu terytorialnego zawieranego między rządem a samorządem województwa. Zapisy kontraktu terytorialnego będą dotyczyły konkretnych inwestycji na terenie Dolnego Śląska. Muszą one korelować z potrzebami regionu oraz z priorytetami krajowymi. Dokument będzie obejmował przedsięwzięcia kluczowe dla realizacji celów uzgodnionych wspólnie przez rząd i samorząd – podkreślają w urzędzie marszałkowskim.

Odrzańska Droga Wodna do modernizacji

Jedno z takich kluczowych przedsięwzięć na najbliższe lata ma dotyczyć Odrzańskiej Drogi Wodnej, czyli liczącego niemal 700 kilometrów szlaku żeglugowego biegnącego m.in. przez Wrocław.

Zakres tego zakrojonego na ogromną skalę projektu obejmie modernizację Odrzańskiej Drogi Wodnej docelowo do IV klasy żeglowności na całej długości rzeki, włączenie rzeki do transeuropejskiej sieci kompleksowej TEN-T, a w pierwszej kolejności przywrócenie i osiągnięcie na całej długości Odry minimum III klasy żeglowności dla potrzeb transportu, ochrony przeciwpowodziowej i turystyki wodnej.

Celem jest także przywrócenie i rozwój transportu wodnego towarowego na Odrzańskiej Drodze Wodnej, z wykorzystaniem i rozbudową śródlądowych portów rzecznych na Odrze.

Jak tłumaczą autorzy projektu, obecnie prowadzone inwestycje przeciwpowodziowe w ramach Programu dla Odry – 2006 oraz Projektu Ochrony Przeciwpowodziowej Dorzecza Odry (w tym modernizacja Wrocławskiego Węzła Wodnego) dają realną szansę poprawy ochrony przeciwpowodziowej w regionach.

Dlatego za najistotniejszą potrzebę rozwojową uznajemy modernizację Odrzańskiej Drogi Wodnej docelowo do IV klasy żeglowności (drogi wodnej o znaczeniu międzynarodowym). Odpowiednie inwestycje na drodze wodnej (przebudowa jazów, śluz i zabudowy regulacyjnej) wpłyną także na poprawę warunków rozwoju transportu wodnego śródlądowego (towarowego i pasażerskiego), w tym równocześnie dla turystyki wodnej, energetyki wodnej i rolnictwa – wyliczają.

Dodają, że przy poważnych remontach stopni wodnych zaleca się, by parametry śluz były zwiększane od razu do IV klasy (jak w przypadku nowo budowanej śluzy w Malczycach z klasy II).

Podjęte działania w zakresie budowy elektrowni wodnych przyczynią się do rozwoju odnawialnych źródeł energii w ramach energetycznego wykorzystania rzeki. Zagospodarowanie i aktywizacja Odrzańskiej Drogi Wodnej będzie silnym impulsem rozwojowym dla terenów przyległych, zwłaszcza przy uwzględnieniu w planowaniu przestrzennym wykonania studiów i analiz poświęconych Odrzańskiej Drodze Wodnej i jej powiązań z Wisłą (przez Wartę i Noteć) oraz perspektywy budowy połączenia Dunaj-Odra-Łaba – argumentują twórcy koncepcji.

Tłumaczą, że atrakcyjność dorzecza Odry polega m.in. na dużym zróżnicowaniu jej przebiegu i walorów otoczenia przyrodniczego.

Jednak aktywizacja żeglugowa Odrzańskiej Drogi Wodnej może stać się przykładem realizacji idei zrównoważonego rozwoju, stwarzającego szanse rozwoju gospodarczego Polski Zachodniej przy zachowaniu unikatowego potencjału przyrodniczego. Ekologiczny transport wodny może przyczynić się do istotnego odciążenia systemu transportu drogowego i kolejowego całej Polski Zachodniej – podkreślają.

Cały projekt został wyceniony na niemal 1,4 mld złotych i obejmie – oprócz Dolnego Śląska – także województwo lubuskie, opolskie, wielkopolskie i zachodniopomorskie.

W pierwszym etapie – przewidzianym na lata 2014-2020 – mają zostać osiągnięte parametry minimum III klasy żeglowności dla potrzeb transportu i ochrony przeciwpowodziowej, a w drugim – do 2030 roku – powinna zostać osiągnięta docelowa IV klasa żeglowności.